İş dünyası ve yetişkinler için

Düşünmeyi
yeniden öğrenmek

Yapay zekânın yapamadığı tek şey: düşünmek.

Cevabın her ekranda hazır olduğu bir çağda kıymetli olan, doğru soruyu sorabilmek. Düşünme Akademisi; yöneticilere, ekiplere ve yetişkinlere dinlemeyi, soru sormayı ve birlikte karar vermeyi yeniden kazandırır.

Neden şimdi?

Bilmek bir stoktur; düşünmek bir kas

Kimse bir sabah “bugün düşünmeyeceğim” demez. Cevap hazır, iş halloldu, herkes memnun. Düşünmeyi bırakmak gürültüsüz olur; insan kendini hızlı ve üretken hisseder. Ama kullanılmayan her kas gibi o da körelir.

Makine her şeyi biliyor, ama soruyu taşıyamıyor.

Cevap bollaştı, soru kıymetlendi

Yapay zekâ bir veri merkezinde dâhiler ülkesi kursa bile, o ülkeye hangi soruyu soracağına karar veren hâlâ insan.

Sessizliğin bir maliyeti var

Şirketlerde en büyük kayıplar yapılan hatalardan değil, konuşulmayan hatalardan doğar.

Yumuşak beceri değil, karar kalitesi

Düşünme eğitimi bir motivasyon günü değil; daha az yanılgıyla, daha isabetli karar vermenin yoludur.

Altı kapasite

Düşünmek tek bir beceri değil, bir zincir

Kitabın ve akademinin omurgası: birbirini besleyen altı insan kapasitesi. Biri eksik kaldığında zincir kopar.

Dinleme

Sessizliğin içindeki güç. Cevap hazırlamadan anlamak.

Özenli soru

Konuyu kapatan değil, açan soruyu sormak.

Empati

Başkasının gözünden görmek.

İşbirliği

Bir fikrin üzerine inşa ederek birlikte ilerlemek.

Eleştirel düşünce

Güvenilir görünenin ardına bakmak.

Yaratıcılık

Var olmayanı görmek: “peki ya şöyle olsaydı?”

Yöntem

Soruyu Taşıma Metodu

Cevaba atlamadan önce yapılan beş hareket. Toplantıda, bir e-postayı yazarken ya da yapay zekâya soru sorarken kullanılabilecek bir alışkanlık.

1

Dur

Otomatik cevabı fark et.

2

Yavaşlat

Kendine ve ekibine zaman tanı.

3

Sor

Sorunu doğru bir soruya çevir.

4

Taşı

Soruyu başka bakışlara ve zamana taşı.

5

Bağla

Sonucu bir eyleme ve yeni bir soruya bağla.

Programlar

Bireyler, liderler ve kurumlar için

Kısa bir atölyeden altı aylık kurumsal dönüşüme kadar. Hepsinde ders anlatmak yok; soruşturma, prova ve somut çıktı var.

Ücret ve dönem tarihleri başvuru sonrası bildirilir. Kurumlara özel teklif hazırlanır.

Kurumlar için

Bir oturum nasıl işler?

Matthew Lipman’ın “soruşturan topluluk” modelini iş dünyasına uyarladık. Amaç hiyerarşiyi düşünce düzleminde eşitlemek ve kolektif aklı devreye sokmak.

  • Çember kuralları: unvanlar kapıda kalır. Saçma soru yoktur, henüz sorulmamış bakış vardır.
  • Uyaran: bir etik ikilem, bir gelecek senaryosu ya da “şirketimiz için cesaret ne demek?” gibi bir kavram.
  • Soru üretimi: gündemi yönetici değil, katılımcıların merakı belirler; konuşulacak soru oylanır.
  • Soruşturma: kavramı netleştirmek, varsayımı açığa çıkarmak, karşı örnek aramak.
  • Eylem: “Bugünkü düşünsel yolculuk yarınki iş yapış şeklimizi nasıl değiştirir?”

Örnek vaka · Sessiz müdahale

Pazarlama müdürü, sunuma bir saat kala ekibindeki çalışanın verilerinde ciddi bir hata görür. Onu strese sokmamak için hiçbir şey söylemez, dosyayı sessizce düzeltir. Sunum harika geçer; çalışan başarının tamamen kendine ait olduğunu düşünür. Müdür “günü kurtardım” der.

Gerçeği saklamak bir iyilik türü olabilir mi?

Oturumun sonunda şirketin geri bildirim ilkelerine girecek bir karar yazılır.

Başlamak için

Pilot atölye: şirketinizde yarım gün

Uzun bir programa karar vermeden önce yöntemi kendi ekibinizle, kendi gündeminizle deneyin. Bir yarım günde ekibiniz Soruyu Taşıma Metodu'yla gerçek bir iş ikilemini birlikte düşünür ve şirketinize özgü bir karara bağlar.

  • Süre ve grup: 3–4 saat, 15–20 kişiye kadar; şirketinizde ya da seçtiğiniz bir mekânda.
  • Konu sizden: geri bildirim, karar alma, departmanlar arası iş birliği ya da yapay zekâ çağında yönetim; uyaran vakayı ön görüşmede birlikte seçeriz.
  • Yöntem: çember kuralları, soru üretimi, soruşturma ve eylem adımı; kolaylaştırıcı Gülten Can Romano.
  • Çıktı: oturumda yazılan karar cümlesi ve bir hafta içinde gelen kısa rapor: ekibin sorduğu sorular, öne çıkan varsayımlar, önerilen sonraki adım.

Nasıl ilerler?

  1. Tanışma görüşmesi30 dakika, online. Ekibinizi ve gündeminizi dinleriz.
  2. Teklif ve vakaŞirketinize özel teklif; uyaran vaka sizin dünyanızdan seçilir.
  3. AtölyeYarım gün, yüz yüze.
  4. Rapor ve sonraki adımBir hafta içinde rapor; isterseniz 6 aylık programa geçiş.

Fiyat ekip büyüklüğüne ve yere göre şirketinize özel belirlenir.

Pilot atölye için görüşelim

Şirkete katkısı

Dört düşünme biçimi, dört iş sonucu

Düşünme biçimiŞirketteki karşılığıBeklenen etki
Eleştirel düşünmeRisk yönetimi, karar kalitesiHatalı yatırım ve stratejilerin erken fark edilmesi; maliyetli hataların azalması
Yaratıcı düşünmeİnovasyon, çeviklik“Bunu hep böyle yaptık” zincirinin kırılması; yeni fikirlerin içeriden çıkması
Özenli düşünmeÇalışan bağlılığıDuyulduğunu ve geliştiğini hisseden çalışan; daha düşük işten ayrılma
İşbirlikçi düşünmeTakım verimliliği, hızDepartmanlar arası çatışmanın azalması; toplantıların ego savaşından çözüme dönmesi
Gülten Can Romano

Kurucu ve kolaylaştırıcı

Gülten Can Romano

Yaklaşık 27 yılını gazetecilik, dijital medya ve girişimcilik arasında geçirdi. Milliyet.com.tr'de, Ströer Medya'da ve Mindset Institute'ta iş geliştirme ve yayın yöneticiliği yaptı; dijital pazarlama ajansı Rat Digital'i kurdu.

Yıllardır Çocuklar için Felsefe (P4C) ve İş Dünyası için Felsefe (P4B) alanında kolaylaştırıcılık yapıyor, sertifika programları ve müfredatlar geliştiriyor. Akademinin yöntemi Soruyu Taşıma Metodu'nu (Dur, Yavaşlat, Sor, Taşı, Bağla) o geliştirdi; Düşünmek: Yapay Zekânın Yapamadığı Tek Şey kitabının yazarı.

Yönetim odalarını da, sınıfları da bilen biri olarak tek bir şeye inanıyor: iyi karar, iyi sorulmuş bir sorudan çıkar.

Akademinin kitabı

Düşünmek: Yapay Zekânın Yapamadığı Tek Şey

Akademinin kurucusu Gülten Can Romano’nun kitabı, programların fikir zeminidir. Çağın en güçlü seslerinin parmakla işaret edip adlandıramadığı boşluğu adlandırır: cevabı bilmek değil, soruyu taşımak.

“Ne biliyorum?” ile “Ne düşünüyorum?” aynı soru değildir.

Kitapta Aristoteles’ten Arendt’e, Simone Weil’dan Byung-Chul Han’a uzanan düşünür kutuları, her birinin bugünün iş hayatına ve yapay zekâ çağına ne söylediğiyle birlikte yer alır.

Elçi ağı

Düşünme elçisi olun

Network her şeydir. Elçilerimiz kendi çevrelerindeki şirketlere ve topluluklara akademiyi taşır, okuma çemberleri ve düşünme oturumları yürütür. Akademi onları eğitir; en iyileri mentor ve kurumsal kolaylaştırıcı olur.

  • Kolaylaştırıcı eğitimi ve sertifika
  • Kendi elçi sayfanız: hikâyeniz, yazılarınız, oturumlarınız
  • Getirdiğiniz kayıtlardan ve kurum projelerinden pay
  • Düşünmeyi seven insanlardan bir topluluk
Çimenlerin üzerinde çember halinde oturan insanlar
1

Aday elçi

Akademiyi tanıtır, katılımcı ve kurum yönlendirir.

Başvuru + tanışma
2

Sertifikalı elçi

Kendi adıyla okuma çemberi ve açık oturum yürütür.

Kolaylaştırıcı eğitimi
3

Mentor elçi

Yeni elçileri yetiştirir, programlarda eğitmenlik yapar.

6 ay aktiflik
4

Kurumsal kolaylaştırıcı

Şirketlerde altı aylık programları yürütür.

Akademi ataması

Başvuru

Bize yazın

Bir programa katılmak, kurumunuza program getirmek ya da elçi olmak için formu doldurun; sizinle iletişime geçelim.

  • Bireyler: başvuru, kısa tanışma ve kayıt.
  • Kurumlar: ihtiyaç görüşmesi ve size özel teklif.
  • Elçiler: başvuru, 30 dakikalık tanışma, kolaylaştırıcı eğitimi.

Teşekkürler, mesajınız bize ulaştı

Sık sorulan sorular

Merak edilenler

Felsefe bilgisi gerekiyor mu?

Hayır. Programlar felsefe dersi değildir; düşünürler yalnızca birer uyaran olarak kullanılır. Gereken tek şey merak ve konuşmaya açık olmak.

Bu bir kişisel gelişim ya da motivasyon eğitimi mi?

Hayır. Hazır cevap ya da formül verilmez. Birlikte soru üretilir, soruşturulur ve somut bir karar ya da ilkeyle bitirilir.

Şirket programının sonucunu nasıl ölçüyorsunuz?

Oturumlar bir değerlendirme rubriğiyle izlenir; program başında ve sonunda ekip içi güven, karar süreçleri ve toplantı kalitesi üzerine kısa ölçümler yapılır, kuruma rapor verilir.

Yapay zekâya karşı mısınız?

Hayır. Yapay zekâyı düşünmenin yerine değil yanına koymayı öğretiyoruz: ona hangi soruyu soracağınıza ve cevabını nasıl sınayacağınıza karar veren siz olun diye.

Online katılabilir miyim?

Bireysel programlar online yürür. Liderler atölyesi ve kolaylaştırıcı eğitimi yüz yüzedir; okuma çemberi İstanbul’da ve online buluşur.